Entzuna baizik ez nuen, gehiagokorik jakin gabe. Beha Euskaltuben aurkitu dutan bideoa Pasaiako ekoportuaren egitasmo berriaz (2009-2020). Harrigarria, erraldoia. Segur eztabaida sortazaile dela halako proiektu ikaragarria. Bistan dena, ikusten ginituen , egunaz eta berdin gauaz, untzi handiak itsasoan ibai sartze atarian goaitatzen barneko portura sartzeko. Halere... Ikusazue !

Hegoaldean, Euskal Autonomia Erkidegoan, joan den martxoko hauteskunden ondorioz badakigu aldaketa haundia badatorrela.
Patxi Lopezek hauteskunden ondoko lehen jendaurre huntan, huna nola mintzatu den :

Urtarrilaren 24a. Gaua. Haizea azkar ufatzen ari da. Ez da sorpresa bat, komunikabideetan, iragarria zen. Kolpez, teilatuan soinua : teilak lerratu edozer ?  Zer tenore da ? Behingoan, gelako leihoak zerratu ditugu, kanpoko argirik ez da sartzen. Kutsu lekuko lanpa ttikia piztu nahi eta itsu gelditzen zait : argindarrik ez. Ez da harritzekoa haizearen ufada bortitzek arbol bat bota dukete nunbeit, hain segur. 150 kilometro orenean, pentsa zer indarra !

Nahi nuke jakin ba ze ordu den halere ! Xutitu, garbi gelan eskuko lanpa bat atxeman, zazpiak ordularian, garajerat jautsi "compteur"a saltatua denetz ikusterat : arazorik ez hemen. Xirioak pixtu eta han-hemenka ezartzen ditut zoko-mokoak ilunpetik ateratzeko.

Beharrik furneoa badugula gosaria berotzeko, janaria labean erretzeko eta ere etxea argitzeko ! Azken modelo eder hunek, "Kidea" Ortzaizeko lantegian erosia, berinezko atea dauka suaren zaintzeko eta begiz gozatzeko. Sua piztu behar orain : "cageot" bat puxkatu dut zangoarekin lehertuz, ama zena gogoan. Aldiz, egur ertainak eskas, kanpoko aterbera joan behar ! Zinez haizeak bortizki jotzen du. Bi boliaden artean, banoa egur kixkita mehar eta ertainen xeka.

Dutearen ura berotu eta gosaltzen dut, tupin bat urez betea furneo gainean ezartzen, ur beroa beti eskumenean ukaiteko gisan.

Nahiko nituen ba berriak hartu, sukaldeko "transistor"ari pilak emanez, bainan debaldetan, ez ditut atxemaiten. Zaila zait komunikabideetarik moztua gelditzea : usaian, eguna hastean, nere lehen ekintza hauxe baita : irratia eman, berriak hartu, ordenagailuan prentsa irakurtu.

Egunak argitu du. Kanpoan, tola batzu han-hemenka, deus larririk iduriz.

Modernitateak eskaini argindarra gabe, ez zauku errex bizitzea, elementuen hasarretzearen ondorioz zonbatetaraino galduak giren konturatzerakoan. Eta den ekintza xumeena ere ezin egin (bokata, lisaketak) edo ber-ikasi behar, argiturri hau denetan zabaldua baitugu.

Omen, egun erditsutan, jabalduko dela ekaitza ; anartean, trumoia, ximista, euria, eguraldi txarra nagusi. Beldurgarria ! Agian ez duen sobera desmasiarik eginen bazterretan !

Errekia labean sartzen dut. Banoa kanpora ikusterat ea bolanjerak ogia ekarri ahal izan duen ...

Hogoi ta zenbait urtez apezpiku izan ondoan, Pierre Moleresek lekukoa pasa dio Marc Aillet 51 urteko apezari. Baionako katedralean du kargu hori hartu azaroaren 30ean.

Astelehen huntan hedatu da berria, Belokeko frailetxean aspalditik ezindua zen Iratzeder Aitea Xabier Diharce pausatu dela 88 urtetan. Donibane Lohitzunen sortua aita Putxutegikoa ama Arbonakoa.
Bere euskaltasunaz jabetu pundutik euskalzale bezain otoizlari izan da : Jainkoarekin batean  Herriaren amodioa ukan du, berak zion bezala.
21 urtetan Belokera sartzen da Uztaritzen eta Baionan ikasketak segitu ondoan, 1948tik goiti 20 urtez frailegaien moldatzaile, 1972an aita Abade izendatua da.
1967az geroztik euskalzain oso.
Idazle oparoa : Biziaren olerkia, Biziaren gudaldia eta beste hanbat euskal-lan argitaratuak : "Aintzina"n, "Gure Herria"n, "Otoizlari"n. 2 antzerki : "Mortutik oihu" (1947), "Fededun Arbasoa" (1977). Azken hau haatik ez oraindik argitaratua.



Lan aipagarrienetan : aita Lertxundirekin 1963an salmo guziak euskararatuak. Batikano II. kontzilioa aitzin ere hasia zuten lana eta liturgia berritze mugimenduan euskarara itzultzea izan du xede nagusia.

Hanbat eta hanbat erran ditaike Iratzeder-ez oraino. Otoitz gizona gain gainetik .

Harzkizue bere liburuak bereziki olerki liburuak (batzu kantu bilakatuak dira). Huna olerki bat 1997an "Biziaren gudaldia" liburuan agertu olerki hau :