Liburuak eta eskulana maite nintuela, biak uztartzeko okasionea jin zaut uste gabean urte hastapenean eta hola dut Ziburuko "Cercle de reliure d'art" elkartearen ezagutza egin.

Aspaldiko ederlana, nahiz Jesu-Kristo aintzin grekiar zibilizazioan aurkitzen diren aztarnak, gehienik erdi aroan garatu da  monastegietan. Liburuen hobeki zaintzeko, kontserbatzeko eta edertzeko.
Xeheki hemen aipatzeko pisu bailitaike eta interneten jadanik gai hortaz  mamia baita, jo zazue wikipediaren artikulu huntara :

link

Ziburuko elkartean ikasten dut beraz urratsez urrats ehundik gora etapa duen artelan arraro hau. Zendako reliure d'art deitzen den ? Larrua erabiltzen baita liburuen estaltzeko, larru mota desberdin frango funtsean.

Taldearen aurkezpen laburra : gehienik adineko jendea biltzen da ( elkarte askotan bezala erretiroan dira elkarteen proposamenak gozatzen ), giza klase guzietakoa, gizon eta emazte, hemengoa edo handik jina. Batzu erakasle ohiak ; lehendakaria Madeleine Donibaneko Ravel lizeoko historia erakasle egona luzaz, beste bat ingeles erakaslea, beste bat ( aprendizen maisua ) larru industrian ingenidore izana, beste bat marexala, etabar...bai segur maila bateko lagunak. Haatik ezaugarri nagusi bat badu gure elkarteak : menbroak gogo-izpirituz idekiak dira, jakitate handikoak nahiz umilak diren, tolerenteak, beti ikastearen gosea daukatenak. Hots, jende fina.

Eta ni heien artean, itsasoan arraina bezala !!!

Gizon-emazteek teknologi berriak eta modernitatea asmatu dute lanaren nekeak arintzeko eta ekoizpenen biderkatzeko,  alabainan hornitu behar baita ahalik eta lasterren eta prezio merkeenak aginduz munduko merkatu zabalean. Hil ala bizi.

Bilakaera hortan galtzaile bat : ESKUAK.
Zuten jakitatea, trebezia, abilezia, talendua hanbat eskulanbideetan garatzen zirenak nahitez galdu dira.
Hizkuntza bezala, erabiltzen ez dena desagertzen da.

Artisautza sektorean hasteko, ainitz lansail eder desagertu dira. Ez noa horien zerrendatzera bat ahanzteko beldurrarekin hain dira denak balio eta aberastasun handikoa. Eskuetan irakur ziteken bizi baten memorio osoa, higadura eta nekezia hots lan tresna ezin estimagarria.


...urrea du eskuetan..ze esku kolpea...

Betidanik eskulanak gaingainetik estimatu ditut, eta  ere ogibide izan. Eta lanetik kanpo bermatu naiz beste eskulan mota atsegingarri batzu nihaur lantzen.
Badirudi gaurregun, aisialdiko saltegi berezien arrakasta ikusiz ( berdin telebistako emankizunen bidez) jendea berriz eskulanetara jotzen duela biziaren estresa jabaltzeko eta burulanaz pausatzeko.

...eskua eta burua uztarturik...

2008ko Maiatz argitaletxearen uzta Sarako Idazleen biltzarrean agertu zen.
Besteak beste Marikita Tambourin-en "Singapurreko gutunak" bere 3. eleberria, "Balitzane" Piarres Trounday-en  lehen liburua , "Sorgin mainguak dabiltz" Joseba Aurkenerena urruñarrarena, "Noiztenka" Itxaro Bordaren gogoeta liburua eta Mixel Thicoiperen lehen liburua "Hotz bero".



Mixel Thicoipe  Amenduzen sortua Domintxinen bizi da. Bere lan denbora iragan du Donapaleuko Lur Berri koperatibako langile. Bi haurren aita, ikastola eta euskararen sustengatzaile, "Xorrotxak" kantari taldea bideratu zuen, orain "Pil Pil" izenarekin segitzen du eta ere Biarno aldeko talde batean.


"HOTZ BERO" : urte andana baten lana agertzen dauku 18 ixtorioetan. Amikuzeko euskalkia ohoretan dugu liburu huntan, hiztegi aberatsa, loratua, ahozko tradizio betean. Ixtorio batetik bestera berdin estiloa aldatzen du hiztegia ere bai. Sendimendu goxoak, bortitzak nahasketatzen dira  biziki atsegina den obra huntan. Irakur errexa , batzuetan arin bestetan ilun eta barnakor bainan beti molde bizian. Jasta liburu hau eta segur gustukoa izanen duzuela  !!!

Zenbat arraunlari eta arabera trainerua edo traineria ateratzen dugu. Traineruan, 13 arraunlari badaude gehi lemazaina bixtan da. Trainerian aldiz, 6 arraunlari.
Hemen Donibaneko portura sartzen :


Ben... aurkezpen ttiki bat : lehena Benãt (18 "le pompier"), bigarren bertze Benãt (azkaindarra ! ezagutzen duzue ? burdinezko portaile bat nahi baduzue huna arotz paregabea) eta gibelean Martine, Maite (..ni...) eta Marie-Claire (azkaindar laguna ere).